NI 23: NI EITE I KHANGLIATNA ZIA (Ngimna’ Tasawn Nuntakna -Laibu)

Date:

NI SAWMNIH-LE-THUM NI

 

EITE I KHANGLIATNA ZIA

 

Pasian in...eite na khempeuh ah Khrih bangin

i khangliat ding hong deih hi.

Efesa 4:15a​​ (Msg)

 

Naupang a bang den dingte i hikei hi.

Efesa 4:14a​​ (Ph)

 

A khanglian dingin Pasian in nang hong deih hi.​​ 

Vantunga na Zuapa’ lungtup pen nang na picin​​ tohding leh Jesuh Khrih’ limpuakte na neihtoh ding cih hi. A dahhuai thu ah, Khristian awn tampite khangham toto napi uh khanglian toto ngeilo uhhi. Kha thu ah naungek dinmun khengkhia ngeilo uh a, napsiakna leh but​​ (boot)​​ khedapno kisam den uhhi. A hang pen khanglian dingin ngim ngeilo uh ahih man hi.​​ 

 

Kha khangliatna cih pen ahitawm thu hilo hi. Ngim ngiat-a ki-apna kisam hi. Na khangliat ding na ut kul, na khensat kul, na hanciam kul, na zopsuak kul hi. Nungzui hihna -- Khrih tawh kisut nading vai-maban​​ (process)​​ -- cih pen khensatna khat tawh kipan den hi. Jesuh in hong zawn a, eite in i dawntuah hi:​​ “Jesuh in ama kiangah, ‘Hong pai inla ka thuzuite hong hi in’ ci hi. Tua ciangin Matthai ding in, ama nung a zui hi”1​​ 

 

Nungzuipi masate in Jesuh’ nung zuih ding a khensat lai-un a khensatna uh akhiatna bangzahin zai cih theitel lo uhhi. Jesuh’ zotna a dawngkik ziau uh ahihi. Tua pen mah nakipat nadinga kitangsam thu hipah hi: Nungzui khat ahi dingin khensat in.​​ 

 

Na ki-apnate leh lungsim na piaknate zah-a na nuntakna hong suiding thudang omlo hi. Tuate in hong khangtosak thei ahihkeileh hong kiamsuksak thei a, bangbang ahi zongin tuate in namailam hun hongseek ding hi. Tu-a na ki-apna kei honggen lecin mailam kum sawmnih sungin nang bangsuak ding cih konggen ding hi. I ki-apna bangbangin eite i hitoto hi.​​ 

 

Mi tampite amau nuntakna uh aadinga Pasian’ geelsak a ngimnate a khahsuahna uh mun pen,​​ tu-a ki-apna thu ah hi. Mi tampite pen na khatpeuh​​ ah lungsim a piak ding​​ uh kihta uh a, nuntakna bup ah kang-om lel hi. Pawlkhatte leuleu, thupitsak thute ah lungsim alang bek pia uh ahih manin muibun theilo-in lungkiatna tawh ahun uh bei hi. Pawlkhatte, hauhding leh minthan ding cih leitung lungtupte ah alungsim uh pia a, a tawpna ah supna leh khasiatna tawh kidim uhhi. Khensatna akici peuhmah tawntung gahkhiatnate nei ahih manin pilvang takin khensat theih ding kisam hi. Peter in,​​ “I kiim i paam-a om nate khempeuh tuisuakin beimang ding ahih manin Pasian’ deihna tawh kituak, a siangtho nuntakna na neih ding uh bangzahin kisam ahi hiam?”2​​ ci-in hong phawng hi.​​ 

 

Pasian’ mapanna leh nang’ mapanna.​​ Khrih tawh kisutna cih pen Khrih’ deihna tawh kituak khensatnate neihna, leh tua khensatnate cinsak zawh nadingin ama Kha Siangtho tungah kingakna, cihte panin a gahkhia thu ahihi. Khrih tawh kisut ding mah thupilaak dingin na khensat lian ciangin nunzia athak tawh nagamtat pah ding kisam hi. Gamtat luhekzia a lui pawlkhat na nusiat ding, hihdet thu​​ (habit)​​ athak pawlkhat na neihtoh ding, leh nathu ngaihsutzia kiphawkin nalaih ding, cihte kulding hi. Hih kikhelnate na neihzawh nadingin Kha Siangtho in hong huhding ci-in na lungmuan ding ahihi. Lai Siangtho in,​​ “Ama ngimna hoih tawh kituak dinga hong utsak leh hong gamtasak pen note sunga na a seem Pasian ahih manin,​​ launa leh liinglawnna tawh na hotkhiatna uh a pua-ah seemkhia suaksuak un”3​​ ci hi.​​ 

 

Hih Lai Siangtho khawkneu in khen nih a pha, kha khangliatna thu hong lak hi:​​ “note sunga na a seem”​​ leh​​ “a pua-ah seemkhia”​​ cihte gel hi.​​ “note sunga na a seem”​​ cih pen Pasian lampan mapanna hi a,​​ “a pua-ah seemkhia”​​ cih pen nang’ vaipuak ahihi. Kha khangliatna cih pen nang leh Kha Siangtho kithuah-a ma pankhopna hi. Pasian’ Kha in eite sungah na aseem hi bek lo-in eite tawh na hong seemkhawm a hihi.​​ 

 

Thu-um mite aadinga kigelh hih Lai Siangtho khawkneu pen hotkhiatna ngah nading thu hilo a, khangliatna neih nading thu hizaw hi. Hih mun ah, hotkhiatna​​ “aadingin seem”​​ ding hong ci lo hi. A hang pen Jesuh’ sep khitsa thu ah nang’ behlaptheih bangmah omlo hi. Taksa​​ “sepkhiatna”​​ na neih ciangin na pumpi khangliat nading athasaan na hi a, pumpi naneih nadinga thasaan na hikei hi.​​ 

 

Van le na leptuah kimawlna​​ (puzzle)​​ khat a​​ “seemkhia”​​ dingin na kithawi ciangin a kitangsam van le na khempeuh a omsa hi a, nang pen tuateng a thuahkhawm dingbek na hihi. Lokho mite in lo ah na​​ “seemkhia”​​ uh a, tua pen lo leitang a ngah nading uh hilo-in a neihsa uh a khantoh nading hizaw hi. Pasian in nang tungah nuntakna a thak​​ khat hong piakhin hi; tuin tua pen​​ “launa leh liinglawnna tawh”​​ khantohsak ding vaipuak nanei hi. Na kha khangliatna thupi ngaihsut mahmah ding cihna hi. Mite in kha khangliatna a awlmawhloh uh ciangin tua in​​ (khenpi 4 leh 5 sungah i muh mah bangin)​​ tawntung tawh kisai a khiatnate theitel lo uh ahihlam kilangsak hi.​​ 

 

Autopilot​​ (ama thu-a kihawltawm thei, set)​​ laihkhiatna.​​ Na nuntakna na khel nadingin na thu ngaihsutzia na laih ding kisam hi. Na khatpeuh na sepkhiatna ah tua ma-in ngaihsutna khat om masa hi. Gamtatna kici peuhmah upna khat ii tawsawn hi a, sepkhiatna kici peuhmah lungsim puakzia khat’ hansuah ahihi. Hih thu, lungsim thuthuk a thei​​ (psychologist)​​ mipilte’ theihkhiat ma, kum tul tampi lai pekin Pasian in hih bangin na pholak khin hi:​​ “Na thu ngaihsutzia kidawm in; na nuntakna pen na thu ngaihsutnate tungtawnin kisui hi.”4​​ 

 

Speedboat​​ (set gunkuang)​​ khat ah autopilot​​ (ama thu-a kihawltawm theihna)​​ kithuah a, nisuahnalam a manawh dingin a gia​​ (gear)​​ kikoih hi. Tua set gunkuang tuangin gun dungah napai laitak nitumnalam manawhkik nuam hi lecin na hihtheih ding thunih om hi. Khat pen, gunkuang a heekna lencipin a lehlam a manawh dingin thatang tawh kiheisakkik ding ahihi. Na lungsim tha tawh tua danin autopilot na lehhei zo saam ding a, ahi zongin hong lehdo thakhat om den ding hi. A sawt ciangin na khut hongkham ding a, gunkuang heekna na khahkhak ciangin gunkuang zong a manawh nading lam a kisehsa a om bangin nisuahnalam mah ah hong kiheikik veve ding hi.​​ 

 

Hih pen na lungsim tha tawh na nuntakna na khelsawm cianga hong piang ding thu hi. “Kei le kei thatangin an tamnek kideek ning...pumpi thasinna (exercise) tam hih ta ning...khasiasia, zahkaikai cih bang hi nawnkei ning”​​ ci-in na khensat hi. Maan hi. Na lungsim tha tawh tomno kal kikhelna na piangsak theimah ding a, ahi zongin ahang zungpi longkhia nailo na hih manin sunglam tha bei-in natawl den hi. Tua kikhelna ah kisek taktak theilo na hih manin a tawpna ah lungkia-in annek khiapna leh pumpi thasaanna zong na zom nawnkei hi. Tua ciangin na zongsat lui teng mah na hihkik leuleu hi.​​ 

 

Tu-a sangin a olzaw a hoihzaw lampi khat om hi: Na autopilot -- na thu ngaihsutzia -- laih in. Lai Siangtho in,​​ “Na thu ngaihsutzia laihna tawh mithak khat a suak dingin Pasian kikhelsak in”5​​ ci hi. Na kha khangliatna thu ah kahlei adawl masa pen na thu ngaihsutzia laihna hi. Kikhelna cih pen a tawntungin na lungsim sungpan kipankhia den hi. Na thu ngaihsutzia in na lungsim sukkhakzia ding lampi sial ding a, na​​ lungsim sukkhakzia in na gamtatzia ding honghuzap ding hi. Paul in,​​ “Na lungsim ngaihsutnate uh leh na lungsim puakziate uh ah kha thaksuakna khat a omloh phamawh ding hi”6​​ ci hi.​​ 

 

Khrih tawh kisut theih nadingin Khrih’ lungsim na neihtoh ding kisam hi. Hih, lungsim omzia kilaihna, pen Thuciam Thak in kisikna​​ (repentance)​​ ci a, Greek kammal a khiatna lian pen​​ “na lungsim khel ding”​​ cihna hi. Thu le late ah -- nangmahmah’ vai, mawhna, Pasian, midangte, nuntakna, na mailam hun, leh thudang khempeuh tawh kisai thute ah, Pasian’ ngaihsutzia ciingin nang’ ngaihsutzia na khel ciangin a kisik na hihi. Tua pen Khrih ii etzia leh muhzia tawh enin mu, cihna hi.​​ 

 

Eite​​ “Khrih ii thu ngaihsutzia tawh kituakin a ngaihsun”7​​ dingin thu hong kipia hi. Tua banga hih nading ah khennih om hi. Hih, lungsim omzia kilaihna a khen masa, pen angsung a bulphuh, angsung thubek a masak, a picinglo thu ngaihsutnate ngaihsut nawnlohna hi. Lai Siangtho in,​​ “Naupang bangin thu ngaihsun nawnkei un. Thusia lamah naungek hi unla thu ngaihsutna lamah a khanghamte hi un”8​​ ci hi. Naungek leh naupangte pen pianpihin angsung theihna tawh kidim uhhi. Amau vai leh amau kitangsapnate bek ngaihsun uhhi. Piakkhiat ding theilo uh a, a saang ciang bekin om uhhi. Tua pen a picinglo thu ngaihsutzia kici hi. A dahhuai thu ah, mi tampitak pen tuadan thu ngaihsutzia kantanin hong khanglian ngei nawnlo uhhi. Angsung thu bek ngaihsutna pen Lai Siangtho in siat gamtatna nak​​ (source), ci hi:​​ “Siatna tawh kidim amau sunglam pumpi’ deihna zui-a a nungta mite in siatna tawh kidim amau sunglam pumpi’ deih thute bek mah ngaihsutin nei uhhi.”9​​ 

 

Jesuh’ thu ngaihsutzia nam​​ a,​​ thu ngaihsut a khennihna pen picing takin thu ngaihsutna hi a, tuapen nang le nang ahilo, midangte mitsuanin masak, cihna hi. Paul in itna thu tawh kisai limtak a gentelna khawklian sungah, midangte aading ngaihsutna pen picinna lim ahihlam, hih bangin hong hilh hi:​​ “Ka naupan lai-in naupang bangin thu ka ngaihsun a, naupang bangin thu ka geel hi. Ka gol ciangin ka naupangvainate khempeuh ka nusia hi.”10​​ 

 

Tu hunin mi tampitak in kha picinna pen Lai Siangtho sunga kigen thute leh upna thupomziate bangzah thei cih tawh a kitawikhai sa kha uhhi. Thutheihna pen picinna zah tawikhaina namkhat hi mah a, ahi zongin tuabek tawh mannailo hi. Khristian nuntakna cih pen thupomzia leh thu​​ upzia, cihte sangin thuklutzaw, tangzaizaw pek tham a, thuzuihzia leh gamtatzia zong kihel lai hi. I thuzuihzia pen i thupomzia tawh a kithuhual​​ ding kul a, i thu-upzia pen Khrih tawh kisun gamtatzia in a nungzuih hamtang ding kisam hi.​​ 

 

Khristian biakna cih pen thuthuk ngaihsutna namkhat hilo a, biakna cih ciang bekzong hilo hi; kizop kithuahna leh nuntakpihna hi. Tua nuntakpihna a hu laigil pen Jeuh mah bangin ei le ei sangin midangte aading ngaihsutsakna hi. Lai Siangtho in, “Eite in amau phattuam nading thu ngaihsunin amau a lungkimsak thute sepsakna tawh amaute i huhzawh ding kisam hi. Khrih nangawn in ama lungkim nading khop bek sepsawm lo hi”11​​ ci hi.​​ 

 

Midangte aading thungaihsut pen Khrih tawh kisutna ii laigil bulpi leh kha khangliatna lim kilangpen hi. Hih bang​​ nam thu ngaihsut pen ahitawm ahilo thu, ngeina tawh kituaklo thu, a citawm, leh a haksa thu ahihi. Lungdamhuai thu ah, eite in tua thu i hihzo ding hi:​​ “Pasian in eite tungah ama Kha hong piazo hi. Leitung mite’ ngaihsutzia nam tawh thu i ngaihsutlohna zong tua hang mah ahihi.”12​​ Mai-a khenpi pawlkhat ah eite i khangliat nadinga hong huh Kha Siangtho’ vanzatte i kikumto lai ding hi.​​ 

 

 

 

SAWMNIH-LE-THUMNI

KA NGIMNA TAWH KIPAWL LUNGNGAIHNA

 

Lungngaih Ding Thu:​​ Khangliatna kipat ding ziakai ta cih bang om ngeilo hi.​​ 

 

Phawk Ding Khawkneu:​​ “Na lungsim uh bupkhelna tawh sunglam panin​​ 

Pasian kikhelsak un. Tua hileh Pasian’ deihna -- a hoih thu, amah a lungkimsak​​ 

thei thu, leh a cingtaak thu -- na thei thei ding uhhi”​​     Rom 12:2b​​ (TEV)​​ 

 

Ngaihsut Ding Thudotna:​​ Vai abang pen mun ah kei’ zia-a thu ngaihsutna khawlin​​ 

Pasian’ zia-a thu ngaihsut ka kipat ding kisam ahi​​ hiam?

 

 

Source:

Laibu Min :​​ Ngimna' Tawsawn Nuntakna​​ (The Purpose-Driven Life)

Laigelh :  Rick Warren

Lailet :​​ PLMangno (Power Translation Service)​​ raymang@gmail.com

Laibu bawl kum :​​ 2006

 

Laisim Mimalkim tungah Zotna :

Hih laibu pen ni 40 sung sim ding ahih manin nikhat in khatta(nikhat aita)​​ Laibu Saal website​​ (www.zomielibrary.com)​​ pan hong suah toto ding hi ung…

 

Hih laibu, abu ngiatin a deihte’n Lailet, laibu bawl​​ Sia PLMangno' email :​​ raymang@gmail.com​​ ah kidawp thei hi.

 

Share post:

spot_imgspot_img

Popular

More like this
Related