Nai Khat Tai 30 Hatsak A Mawtaw Hawl –>> Vii..! vii…! Sa!
US ah Ka Muh Khak Thu Pawl Khat (Azom)
Agelh ~ Awn Za Pau
Kawlgam ah om lai 1990 pan kum 2000 kim hun sung khawng hunin Sezang pan Chin Nyi Naung, Thanlyin Tha, SDA sia sem masa pawl ka u Phung Kaite in 1990 ma pekpekin vanpua mawtaw leh Japan pan apu Tuang Khup lei Japan Bus Car cih bangin Sezang pan bekbek meltheih tengin mawtaw hong nei hethat uh a, ka angtang mahmah hi. Tuate lakah apu Tuang Khup mawtaw lei thak liklek pen Yangon panin amaakpa Pa Cin Mang (Pa Cin Khaw Mang) in Yangon pan Zogam dong hawlto in amahmah in hawl pai suaksuak hi.
Chin College Construction Project ah vaiipuak ka laak lai hi a, Kawlpi ah ko inn mah bulphuh in phualpi khatin hong nei uh a, amaute tawh naii tak a kithuah theihna hun hong suak ahih manin hampha kakisa mahmah hi.
Tuate lakah Pa Mang (Dal Mungpa) inh a sungpa mawtaw a laak lai in Yangon pan Japan mawtaw thak liklek tai khat zong a tai nai lo pen ama genna ah: “lawpsa takin nai khat tai 30 a hawl inh, hatsak mahmah! Vi! Vii..! sa.” Acih pen ka phawk mahmah hi. Tua in bang hong phawksak hiam cih leh tua hun lai in Yangon – Mandalay lam pen 12’ – 14’ bang bek azai ding kattayar lampi hi a, mawtaw khat leh khat aki-ot ding ciangin lam nawl tuak neh in, lampi liangko(shoulder)te sikkha tuak a ki awn ahihi. Nai khat tai 30 acih zong Japan mawtaw ahih ciangin kilometer hi zaw lai ding hi.
Tua hun lai in ADB pan sum leitawi tawh akibawl Rangoon Prome Road Improvement Project kiman khin a, tua mahmah zong mawtaw nih nuamtak a ki-ot theihna ding zah a zai (double lane) hi lo in single lane bek mah ahihi. Tua bang lampi nuamte ah lam kawi tam lohna lam tang mahmahna sungteng ah 100km/hr in kihawl thei hi. A tai hi leh 60miles/hr bang hi pan bek ding hi. Tua mahmah zong Sunny pick-up keima hawl tektek hi a, 100m/hr ciangin warning hongpia zaw lai hi. Tua hun lai in Zo gamah mawtawpite bang nai khat tai 9 -10 khawng hi bek ding a, mawtaw neute nai khat tai 12 khawng hi bek ding hi.
Ka tapa Sya Kap 2017 kum a hong tuntung lai in, bangci US ah mawtaw hawl dan haksa na sa na? Mawtawte leh Kawlgam tawh tehna in kihatsak thei mahmah ahihteh ka cih leh: Kawlgam sangin nuam zaw tham e, lampi ah ih kawina ding, tangtak a ih pai nading amunmun ah caution sign tawh ahi zongin, thaltang tawh ahi zongin a speed limit dong hong kilak diudeu hi lo maw? hongcih san lel tak hi. America lampite pen a lampite mawhna a baang lo ding a kiziik kilam ahihi. Accident khat peuh a om leh mawtaw hawlte khialhna hi den ding a, kumpi in a bawlsak ngiat ahihi.
Pasian Thupha liuleu hang’ tawh kei zong tuni ciang dong (kum81) mawtaw local hi leh freeway hi leh ka hawl thei lai a, Pasian min ka phat hi. Nidang a, America piteek puteek pipi in nai khat tai 60 -70 in mawtaw hawl tautau lai mawk ana kici pen ke’n zong a tuakkha a hawlkha asinkha thei a ka om theih pen ka kipaak mahmah hi. Tu lai tak a ka kep ka driving licence zong 2030 kum a bei pan ding ahihi. Hih thute kong gen deudauna ahang’ pen US a lampite leh mawtaw hat dante muh theih ding a kong lah nop man ahihi. Ih gensa ngei mah bangin US lampite hoih mahmah a, freeway ah 75 miles/hr – 85miles/hr ahihi. Ahi zongin lam hoihnate leh palikte om khollohna munte ah 90miles/hr vive akihawl hi zaw mai hi. Amun a mual tawh kizui in freeway lote ah 15, 25, 30, 40, 45miles/hr cih bangin akulkulna ah na kisuang diudeu ding hi.

