Mipi mai ah siangtho, a guk a mawh nei: (Saint in public, sinner in private). Agelh~Khansuan T. Guite

Date:

Mipi mai ah siangtho, a guk a mawh nei:

(Saint in public, sinner in private)

Agelh~Khansuan T. Guite

“Phatna deih lo om lo hi”​​ a kicih bangin mite’n i thu leh la te a hong gen teh i hoih lohna teng honggen uh sangin i hoihna khat leh nih hong gen uh ciangin nuam kisa zaw hi. Pasian muhna ah mi khempeuh mawh nei vive hi a, ahi​​ zongin mihing te in mawhnei mi i hihna san ding hamsa kisa hi. Mawhna leh khialhna i bawl ciangin​​ “mi mawh/ mi khial hi’ng”​​ ci a sang​​ (confess)​​ ding sangin,​​ “banghang a tua bang a gamta”, a hih kei leh kei ut man a gamta hi lo hi’ng ci’n ki hepkhiatna ding lampi i zong hamtang zaw hi. A hoihlo pen a gamta mi that a thonginn​​ (jail)​​ a om mi te nangawn in zong mawhna leh khialhna nei in mite muh ding ut lo uh ahih manin a gamtatna uh pan in a kisut zawhna dinguh paulap tuamtuam zongin na nial lai uh hi. Mawhna leh khialhna bawl mi khempeuh in paulap ding khat i zong hamtang thei hi. Hih pen mihing te lungsim puak zia khat hi a, mipi theih in mi dik leh mi hoih hih ding utna ahi​​ hi.

Mihing khat’​​ nuntakna sungah i gamtatna khempeuh mite mai ah i pulak ngam loh gamtatna tampi tak om hi. A hoih leh i thupha bawlna tawmno khat te mite theih ding in i pulak ngam bangin,​​ iguk​​ gamtatna khempeuh mite theih ding in i pulak ngamloh leh pulak ding in a kilawm lo​​ (mihing te ngaihsutna ah)​​ tampi i nisim nuntakna ah i tuak den hi.​​ Mi theih ding i deihloh gamtatna tampi nisim in i bawl manin tuate seel na ding mite mai ah a kilawm pen dinga i ngaihsut gamtatna tawh i gamta hi. Mipi muh in na hoih sem leng i guk gamtatna teng kisel thei ding i sa hi. Tua ahih manin mipi muhna ah na hoih khatpeuh i sem thei zel hi. A hoihlo a i gamtatna sa khempeuh a selcip zo dingin na dang khatpeuh i sem hi.

Mawhna leh khialhna i bawl khak ciangin mawh maina ngah kik na dingin mihing te in lampi tuamtuam i zang hi. Kawlmi te​​ (a diakin Buddhism)​​ in mawhna leh khialhna a neih uh ciangin tua mawhna gu leh gau​​ (thaman)​​ athuak kik nawnlohna ding un mipi muhna ah thupha khat bawl in kisiang sak uh hi. Pawlkhat te in Phongyi​​ (Lu tol)​​ te tenna tattung ah pai in mawhmaina ding in kisian suah uh hi.​​ Tua bang abawl uh ciangin a mau leh a mau lungsim sianthona ngah kisa uh ahih manin mipi mai ah mawh neilo bangin ki koih kik thei uh hi.

A nungta Pasian um mite in mawhna leh khialhna i bawl khak ciangin siampi te​​ (biakna pawlkhat ah)​​ leh Pasian kiangah mawh suut in mawh maina i ngen hi.​​ Tua bangin​​ mawhna thaman ding gamtatna khatpeuh i neih ciangin a siangtho in i kikoih hi.​​ (Hih thu pen upna tawh kisai hi a, tam i gen kei ding hi)

I gamtatna hoihlo te mipi te theih ding lau in mipi muhna ah a​​ hoih​​ gamtat kineih in i gamta hi.​​ I gamtatna hoih lo te a kilang lo thei ding penin kampau in thu i gen hi.​​ (Mipi te’n hong thei in hong mu kei peuh leh a guk in a hoihlo i gamtat hang in). Mipi te pen thukhen tute bangin koih in a hoihlo gamtatna khempeuh kidok kei peuh leh dik i tangsak hi. Mipi te’n zong a sungtawng dong enlo in, a puatham bek en i hih manin mihoih leh mihoihlo i tel khial thei tawntung hi.​​ (A puatham etna bek tawh thugen pen man tawntung lo hi).

Mawhna leh khialhna i bawlte selna dingin vanzat tuamtuam i zang hi. Pawlkhat​​ te in gamtatna sia khempeuh a khuh zo ding thupha bawl uh a, Pawlkhat te leuleu in Laisiangtho zang in Pasian min paulap uh a, pawlkhat te leuleu in tomkhat sung kampau hoih tawh thu i gen hi.​​ Mi pawlkhat te in thupha a bawl uh ciangin mi hoih hi,​​ ci’n sang pah ding zong hi lo a, Lai siangtho tawi a biakinn lam zuan khempeuh zong midik hi khin pah hetlo hi. Pasian thu leh thu hoih gen a om mi pawlkhat te in amau zuih ding leh zat ding thu sangin midang te zuih ding leh zat ding thu gen thei zaw lai uh hi.Gentehna khat ka zak ngei : Pastor khat nipi zingsang biak inn sungah thugen a, Thukham (10) sung lim a guk takna a hoih loh zia lim gen mahmah hi ci. Tua leh a zi zong inn ah ciah pah vingveng in zingsang a, a ak guk uh ak bawm sung pan na khah hiau. Tua leh Pastor pa inn a tunteh ak go ding in ki thawi a, a zi kiangah ak om na a dot leh a khah khitna thu gen hi. Pastor pa’n zong biakinn sunga ka thu gen te ei a ding a kigen hilo, mi a ding a ka gen hi cih san hi, ki ci hi. Tua bangdan in biakna sungah​​ Lai​​ Siangtho tawi in thuhoih thei na pi a zui lo Pasian na sem a kici mi pawl khat om thei mawk hi. Dah huai mahmah!

Ahih hangin mipi muhna ah a hoihlo leh mawhnei a hong kimuh ding pen i dah mahmah tek hi. Mipi mai ah a hoih pen hih ding i ut veve hi. Pasian nasem taktak Pastor te thugen khat ka phawk hi. Tua pen: A beisa a na gamtatna khempeuh uh limlahna​​ (cinema)​​ bangin a en kik ding hi le uh ci’n kua teng na en sak ngam uh diam? cih pen thugenna tom ahih hangin a kicing mahmah thu ahi​​ hi.​​ Gamtatna hoih leh thumanna pen mihing te nuntakna ah a kisam pha mahmah thu khat ahi​​ hi. A nungta Pasian um mite hi in, biakna dang a bia mite hi ta leh ahoih gamtatna in lam​​ zang zaw hamtang hi.

A tawpna ah mihing khempeuh pen mawhnei vive i hi​​ hi. Ahi​​ zongin Pasian in mawhna bawl ding leh a ma min a dai sak ding nasep sem dingin hong deih lo hi. I sepna​​ zui a thu a piang pawl khat om a, na khempeuh Pasian sehsa hi khinlo hi. A hoih leh a hoihlo khentel theihna Pasian in mihing te hong pia khin zo hi.

 

Share post:

spot_imgspot_img

Popular

More like this
Related