MARY TUAMTUAM TE THU
Lai Siangtho thak sungah Mary min nei numei 6 ki mu thei hi.
Jesu gumpa hong pianna Mary (Matt 2:11; Sawl 1:14)
Magdelene khua mi Mary (Luke 8:13)
Bethany khua mi Mary (Martha leh Lazarus sanggam nu) (John 11:20,31)
Klopas zi Mary (Johan 19:25)
Jerusalem khuami, John Mark’ nu Mary (Kolose 4:10)
Rom khua pawlpi ah om Mary (Rom 16:6)
Hih 6 teng lak ah numei 4 teng khia in i en ding hi. A dangte thupi lo cihna hilo in, hih 4 te thu ki tam theihzaw cih na ahi hi.
MARY - BETHAY KHUA PAN
(Jesu khe phung ah tu in
Jesu’ thugen angai hithiat numei)
Johan 11:20;31,33; Luke 10:39-42;
Mtt 26:6; Mk 14:3; Johan 12:2-3
Agelh ~ Rev. Dr. John Thang Hum &
Dim Lun Zam
Hih Mary pen Martha leh Lazarus tawh unau ahi hi. A tenna pen Bethany khua ci-in ki thei hi. Bethany khua pen Jerusalem tawh ki gamla lo hi (Johan 11:1). A sanggam pa Lazarus pen Jesu’ itpa ci-in ki gen hi (Johan 11:5). Lazaras asih lai in Jerusalem kiim pan a-unau, sanggam te tampi tak Mary leh Martha te hehnem dingin vapai, ci ahih manin, meltheih u-leh-nau tampi nei ding cih ki ngaihsun thei hi.
A sanggampa Lazaras sihna
Jesu lawmpa zong kici, Mary leh Martha sanggampa cina in
gim mahmah hi. Tua laitak in Jesu Jerusalem khua ah a om laitak hi a, Mary leh Martha in Lazarus sidek in gim ahihna vagen sak hi. Topan tua thu azak ciangin, hih cinatna in sihna piang sak lo dinga, Pasian vangliatna kilangh sak ding hi, cih gen hi.
Jesu tungah ahih theih tawpin biakna pia
Bethany khua Simon kici pa inn ah Jesu a hawh lai in, Mary in sathau manpha mahmah Alasbasta thawl sungpan bungkhia in Jesu khe nilh sak hi. Hih sathau pen spikenard kici singkung namte sung bek pan ki ngah thei hi. Syria gam leh Turkey gam khawng bek ah om hi. Manpha mahmah in mikhempeuh in a lei zawh hilo hi. Adiak in numei van hi-a, a-it pen te tungah zat ding leh sih cianga aluang tungah azut dinguh a kizang sathau nam ahi hi.
Mary in aneih manpha pen pia khia in, Jesu khe ah va sungkhia hi. Banghang a lu tungah sung lo-a, akhe ah sung se ahi tam cih pawlkhat ten thei nuam hi. A hang pen Jesu pen Rabi khat a, a ngaihsut uh ahi hi. Jew te in Rabi te a sangpen mun ah akoihte uh ahih manin midangte a kiang nai ah neh thopthop in, lawn ding ngaihsun lo uh hi. Tutna asang pia in, zahtak bawl mahmah uh hi. Rabi ten a valawn dinguh anial zong hi tuanlo a, mite in amau ki theihna tawh valawn sawm lo hi zaw hi. Numei khatin Rabi khat lutung valawng a sathau nilh ding pen ngaihsut vet hilo hi.
Mary in hih a sathau nilh manpha lua ahih manin nungzuite in a lungsim uh ah na hehsawm uh hi. “Hih sathau manpha zuakin mizawngte hawm sak leng,” bang na ci uh hi. Jesu in, ‘banghang hih numei nawngkaisak na hi uh hiam? Ama’ sep nop bang sem sak un,’ na ci hi. Mizawngte note tawh omkhawm tawntung ding hi. Hih numei in kei kivui nading kamsang khol hi. Hih bang asepna lungdamna thu aki gen na peuh ah kigen ding hi ci-in gen hi.
Mary in na hoih teel
Luke 10:38-42, Johan 12:18 ah, Jesu Martha leh Maryte inn ah a vahawh na gen hi. Hih pen Lazaras a thawhkik khit ciang hi kha ding hi. Tua lai ah Mary in na dawn in a khephung ah khawl cip hi. Martha ahih leh nek ding bawl in na buai lua a, Mary in huh leh ut sim hi. A tua cih loh ciangin, “Topa aw, Mary ka nasep huh ding hong sawl in,” ci ta mai hi. Topa in a dawn kik na ah, “Martha aw, nang, thu tampi na lung himawh hi. Kisapna khat bek om a, tua pen Mary in tel khin hi,” na ci hi.
Martha ngaihsutna zong sia lo hi. Lengla te nek ding bawl sak ding, cih pen thu hoih mahmah khat hi. Ahi zongin tua hun lian pen thungaihna in zangh thei leh hoih mahmah hi. Tua pen Mary in thei hi. Mary in hun telsiam hi. Khangtangthu masa 12:32 na ah, Isshachar minam te in ahun zui in gamta thei ahih manin mipil te, ci-in ki ciam teh hi.
Nek leh dawn tawh kisai in Topa’n hi bangin gen hi. “Hong sawlpa hong piak nasep ka zawhna ka annek hi,” (John 4:34). “Mi in, an bek tawh nungta lo in, Pasian kam sung pan hong pusuak thu khempeuh tawh nungta hi” (Matt 4:4) ci hi. Miten an ne ding a sap ciangin niallo in va nek sak hi. Hi pen tuate an huan lim tateu in teh cihna hilo a, amah zong mihing ngeina nuaiah hong suak ahih manin, mihing tawh kizopna hoih ding ngaihsutna leh tua bang hun hoihte zang siam in lungdamna thu gen na ding angaihsutna hizaw ding hi.
Martha in ama’ kizawhna ahi, an nek ding bawlna pen amahmah in sem lel leh zong pha mawh tuaklo hi. Ahi zongin Mary in bangmah semlo cih dan khat a, ava hazat pheina pen man lo hi. Tuhun in zong tua bang dan mi kitam thei mahmah hi. Midang ten banghih hiam cih, ki lung himawh thei hi. Peter in khatvei, Jesu kiangah, ko bel na nung hong zui nungin, Johan in bang sem ding hiam? cih a vadot leh, Topa’n a dawn kik na-ah, ‘ama’ sep ding lunghihmawh pih kei in, nang ka nung hong zui in’, ci-in na gen hi (Johan 21:20-22).
Mary in kha thu lunggulh
A sanggam pa Lazaras thawhkikna in Mary lungsim khempeuh hon sak hi. Leitung nate tawh buaina pen amawkna pi ahihna muta hi. Jesu kiangah om hithiat a, a thu ngaihngaih ding bek nuamsa hi. Tulai in Tapidaw te hih Mary bang i hih ding Topa’n hong sam hi. Topa’n a hopih ding, athu ngai ding mi zong hi. Ahang pen ama’ thu angaite bekin za-a, limtak a naihte bek tungah Topa’n a thusim gen hi.
Thukhupna
Mary in a beithei na leh a beitheilo na, leitung na leh vantung na te khensiam thei hi. Khris amah tawh omkhawm den lo ding tel a, ama kiang nai a om laitak a meet adawh theih ding ngaihsun hi. Ahun tawh kizui in gamtat theih ding ngaihsun hi. Lai Siangtho lui ah Isschar nam (beh)te pen ahun zui a gamtat zia ding khentel theihna nei ahih manin mipil ci-in ki gen hi (1 Khang 12:23).
Mary in a teel thu, Pasian kammal te cik mah ciangin ki lakkhiatsak nawn lo ding, ci-in Topa’n gen hi. Hih Mary nuntakna in I etteh theih ding thupi hong musak hi.
Khirs pen Jews mi te in Rabi khat a ngaihsut hi a, kua mah in va lawng thopthop lo hi. Tu lai in zong siate lu tung khawngah amau phalna a om kei leh khut peuh va ngak thopthop huai lo a, khe khawng tawh va sik gawp huai lo hi.
Dotna
Mary, Bethany nu’ innkuan omzia gen in.
Topa Jesu tawh bangci ki theih hiam?
Topa tung pan bang lam en hiam?
A gamtatna Khris in bang hang diksa hiam?
Martha in bang teel khial hiam

