LAWHCINNA A TUNGSAKTE
Agelh ~ T. Sawm Lian
Lawhcinna pen amathu in hong tungtawm lo hi. Misiamte in lawhcinna omzia kancian uh a, mi lawhcing te’ tangthu tuamtuam leh nuntakziate kician takin sittelin, tua pan a muhkhiat uh pen - lawhcinna pen i ngaihsutdan (attitude) maan leh maanloh-ah nakpi’n kinga hi, cih ahi hi. Tua ahih manin, na lawhsap zelzelna hang pen na muhdan leh ngaihsutna a maan lianlohna hang ahi thei ding hiam? I ngaihsutzia tawh kituakin kilawhcingin kilawhsam thei hi. Hong lawhcingsak thei ding thu pawlkhat gen ni.
Na hun manpha lai pen ngaihsun den in
Na ngaihsutna asang leh aniam tawh kizui in nanuntak sangin niam hi. Lawhcinna pen na kiang naicik ah om a, mi lawhcingte leh lawhsamte kikal pen tong tan bek pha hi, kici hi! Mi lawhcingte nuntakna a vaihawm lianpen in, a gamtat hoih laitak ua a ngaihsutna uh ahi hi. Banghun banghun in a lungnop pen hun, a gamtat hoih lai pen hun, thaman thupi a san lai hun pen a ngaihsutna i teenna mun hi a, a nuntakna uah tuate in vaihawmin, makai dingin zang siam uh hi. Haksatna, buaina, lungkhamna te zong thuak veve uh hi. Ahih hangin, tua bang nuntakna niam leh hoih lo in a ngaihsutna uah vaihawm ngei lo hi. A lawhsam mite in a nuntakna uah a lawhsap lai hun uh ki etkak na in zang uh hi.
Hoih hi-a na theih bangin nungta in
Na kiim na kiangah mi tampi om a, na nuntakna hong makaih, na dinmun hong genciansak, a deihdan uh leh na nuntakzia a kituak bangzah hiam om ding hi. Ahih hangin, na nuntakzia pen amau a hi loin, nangma a ahi hi. Na nuntakzia-ah na kianga hong gengen khat in bangmah mawhpuakna neilo a, a mawhpua taktak pen nangmah na hi hi. Tua ahih manin, midangte in, ‘Tua bangin nungta lecin hoih ding hi’ hong cih bang a nuntak sangin nangmah in, ‘Tua bangin nungta leng hoihzaw ding hi’ na cih banga nuntak pen hoihzaw hi.
Lawhcinna pen i lungsim pan hi
Mi a tamzaw in theihkhialh lianpi kinei a, lawhcinna pen i neih nailoh, sum tampi man leh lamdangpi taka hong tung dingin ki ummawh hi. Lawhcinna pen a man tam kha thei hi, ahih hangin, sum le pai tawh lei theih hi lo a, ngaihsutna leh lungsim puakzia tawh kisai hizaw hi.
Ei le ei kingaihsut tawmna-in i lungsim leh pumpi-ah na lianpi sem hi. Na lianpi sem thei dinga i kingaihsut leh kisem thei takpi a, bangmah sem zolo ding in i kingaihsut leh tua bang lianin kinungta hi.
USA President 42-na Bill Clinton pen a nu in a paai lai, kha thum mi ahih in a pa in car accident hangin sihsan hi. Kum li (4) mi ahih in a nu in tu-a a pa Mr. Roy Clinton tenpih hi. Tu-a a pa thak min la-in Bill Clinton ci-in a min hong kiphuak hi. High School a kah lai-in ni khat America te vaihawmna innpi, White House ah tua hunlai a USA President John F. Kennedy tawh kinohset kha uh hi. Kennedy pen thupi sa lua mahmah ahih manin tua bang mi hih a sawmna in a nuntakna nakpi’n bawl hoih hi. Tua hun pan kipan US President hih ding lunggulhna nei a, a nung ciangin US President hi takpi mawk hi.
Hih lai-ah i ngaihsut ding thupi mahmah khat om a, i tupna pen tangtung kim thei lo, i sawmna bang tektekin tangtung thei lo, cih ahi hi. Mi khempeuh in i omna gam President hih sawm tek mawk leng a piang theilo ding thu hi a, tua manin i tupna leh lawhcin i sawmna zong hoih taka ngaihsut kisam hi.
Ngaihsutna maan leh hoih i neihna hang leltak tawh lawhcing ding cihna hi tuanlo leuleu hi. Tua ngaihsutna hoihin na nuntakna pen ahoih in hong makaih ding leh, na deih peuhpeuh lawhcing ding cihna hi tuanlo hi. Ahi zongin, hih thu a langlam ah koih leng maan mahmah hi. Na ngaihsutna a maan kei leh na lawhcing ngeikei ding hi!
Na nu leh na pa zahtak in
Lai Siangtho sung i et ciangin nu leh pa’ thumanglo te in samsiatna leh sihna athuak uh hi. Absalom in a pa David thu a manlohna hangin khansih a, siampi Eli tate in a pa leh Pasian thu a manlohna uh hangin amau bek zong hi lo, a innkuanpihte nadongin mulkimhuai takin sihna thuak aa, Samson in a nu leh pa thu manglo in Filistia nungak kiang nop a sak luatna hangin sihna thuak hi.
Tuate tawh a kilehngat lian, nu leh pa thumang Timoti, D. L Moody, Joseph, Mahatma Gandhi leh midang tampi pen a nasepna uah lawhcingin, mite’ phawkden leh mithupi a leitung tangthu sunga kiciamteh den dingte ahi uh hi.
Source:
Nuntak Manphazaw Tawh Lawhcinna (Laibu)

