Jesuh Khephung ah - 5
Agelh ~ Kap Za Khai
…..A zom
Mite’ mawhna maisak zo ta: Midangte’ mawhna maisak zo loin Jesuh Khrih’ sungah kilut thei lo hi (Matt. 5:23-25; Mk. 11:25). Mihingte khat le khat mawhna kimaisak theih ding kisam hi. Bang hang hiam cih leh mihingte pen mawh nei vive ihih man hi (Rom. 3: 10-14). Mawhmaisakna i neih ding a hang thupi pen khat om a, tua in Khrih Jesuh mahmah pen eite’ mawhmaina ahih man ahi hi. Pasian in eite’ mawhna hong maisak masa ahih manin eite zong mawhna a kimaisak zote ihi hi. Mawhmaina bulpi pen Pasian hi a, eite ahih leh tua sungah a kihelte ihi hi. Matthai 6:12 sungah, “Kote tungah a hong mawhte mawh maisakna ka neih bangun ko’ mawhna zong hong maisak in,” cihna pen vs. 14-15 sungah Jesuh in, “Note in midangte’ hong mawhna na maisak uh leh vantungah a om na Pa un zong note’ mawhna hong maisak ding hi. Ahi zongin note in midangte’ hong mawhna na maisak kei uh leh vantungah a om na Pa un zong note’ mawhna hong maisak lo ding hi,” ci-in hong hilhkik hi. Midange’ mawhna i maisak leh Pasian in zong i mawhnate hong maisak ding hi, cihna hi.
Mawhmaisakna pen lungsim siangtho neihna ding, Pasian tawh kipawl den theihna ding, Khrih’ sunga om thu-um dangte tawh kipawlkhop theih denna ding, Pasian’ hehna le danpiakna ngah lohna ding (Matt. 18:23-34), Pasian’ lungsimzia bang neihna ding (Efe. 4:32) ahi hi. Pasian in mihingte’ sepzawh loh mawhmaisakna pen a Topa Jesuh Khrih tungtawnin hong sepsaksa ahih bangin ei Khrih sunga omte in zong Pasian’ hehpihna hangin khat le khat mawhna kimaisak zo ding hi hang. Mawhmaisakna pen Pasian’ zia ahi hi. A piangthak lote in mawhna maisak zo lo uh hi. Pasian’ maipha i ngah nop den leh, Pasian tawh i kipawl nop den leh, Pasian’ mite tawh i kikhawl nop den leh Khrih’ zia bangin mawhmaisakna lungsim i paii kul hi. Bang bang ahi zongin tu-in Khrih’ khephung ah i om a kipanin amah in mawhmaisak zawhna tha le lungsim hong pia khin ahih manin eite in zong mawhmaisak zawhna lungsim a neite ihi hi.
Khrih’ letsongte lamen thei ta: Khrih sunga om mi thak ihihna tawh ama deihna bangin nungta in, hanciam in sem in, i kipiakkhiatna hangin eite in Pasian hong piak ding ahi Khrih’ letsongte i lamen theita hi. Ni dang bangin lamet neilote hi nawn loin, nuntakna pen lametna tawh a kidimsak te ihi ta hi. Paul in a sih ciangin Topa’ piak ding thuman lukhu ngah dingin a lamet bangin “Khrih hong paikik ding itna tawh a ngakte khempeuh tungah zong kipia ding hi,” ci-in hong theisak hi (2 Tim. 4:8). Thu-ummite adingin Pasian in a hong koihsak letsong tampi om hi. Tua letsongte a lamen dingin zong Pasian in hong deih hi. Ni khat ni ciangin Pasian in a mite letsong pia ding hi (Efe. 4:8). Tua ahih manin thu-ummi khat i hih nak leh i nuntakzia, Pasian ading i kipiakna tawh kizui in ei tawh a kituak ding letsongte Khrih kiangpan kilamet theihna thupha i ngah ding hi.
Khrih’ cingtaakna ah kalsuan ta: Eite adingin i Pa Pasian in hong geelsak ngimna le tupna in eite khempeuh i upna thu ah picing semsemin a tawpna ah Khrih’ cingtaakna ah tun ding ahi hi. Khristian nuntakna pen Kha Siangtho makaih thapiakna tawh ni khat khit ni khat a khangcing semsem ding, a picing semsem ding, a cingtaak semsem ding nuntakna hi a, tuisi bangin a khawlcip nuntakna hi lo hi. Tua tawh kisai in Paul in a genna ah, Naupang ka hih hun lai-in naupang mah bangin kampau-in, thu ngaihsunin, ka gamta hi. Ahi zongin tu-in khangham ka hih manin naupang vaite ka zang nawn kei hi (1 Kor. 13:11), ci-in a upna thu ah a khangcing semsem ahihna thu hong pulakkhia hi.
I nuntakna khangcing semsem in Khrih’ cingtaakna dong i tun ding pen Pasian deihna ahi hi. Jesuh in: Tua ahih manin vantungah a om na Pa uh a cingtaak mah bangin note zong lungsim citakin na cingtaakna ding uh na hanciam un (Matt. 5:48), hong ci hi. Nuntak cingtaak neih dingin hanthotna kammal Lai Siangtho sungah tampi kimu thei hi. Nuntakna cingtaak i neih dingin hong patsak pa pen Jesuh Khrih hi a, amahmah in eite tawh kopkhawmin a tawp dongin ma hong panpih ding hi (Fil. 1:6; 3:15).
Nuntak cingtaakna ngah theihna dingin ei lampang panin i lungsim ngiat a thak in kikhel kul ding hi (Rom 12:2). Kha thu ah i khangcin semsemna dingin a thupi pen khat in i lungsim ngaihsutnate khelna, kipuahna ahi hi. Koi lamah kikhel ding hiam cih leh i milui ngeina, milui ngaihsutna panin Khrih’ mi thak ngaihsutna lamah kikhel ding hi. Huaihamna lungsim, kisialhnopna lungsim, kiphatsakna lungsim, angsung bek theihna le khualna lungsim cihte nusia in, Pasian’ thu lunggulhna, thungetnopna, Khrih’ ading kipiaknopna lungsim neihna lamah kihei ding kisam hi. Hih bang lungsim neihna bekin Khrih’ cingtaakna ah hong tunpih ding ahi hi. Nuntak cingtaakna i ngah theihna dingin mihing tha tawh hanciam theih zong hi loin Pasian’ tha bek tawh hi zo ding ahi hi. Tu-in Khrih sunga a omte ihihna tawh Khrih in eite ama nuntak cingtaak a ngah dingin eite hong tunpih ding hi. Tu-in Khrih hang bekin eite in nuntakna cingtaak ah a kalsuan thei ihi hi.
I hihna kimu thei ta: Mihingte pen ei le ei a kimu thei lote, a kithei lote, a kitel lote hi. Kammal dangin gen lehang, midangte’ mawhna le hihnate kimu thei napi-in ei’ mawhna le hihna ciangin ei le ei i kimumel kei hi. Tua hangin Greek thungaihsun mipil Socrates in ‘Nang le nang kithei in (Know thy self),’ hong ci ahi hi. A diakdiak in mawhnei mite in i mawhna kimu thei lo phadiak lai hi. Siampi Nathan in Kumpi David a mawhna bawlna amah le amah a kitheih ding deihna tawh mizawngpa’ tuuno a thatsak mihaupa’ thu genpih a, David in tua thu a zak ciangin, ‘Topa a nungta ahih mah bangin hih banga a gamta mipa a sih ding kilawm hi. Amah hih bangin gamta a, amah in hehpihna neilo ahih manin a tuuno a zah li-in loh ding hi,’ ci-in sinso takin genkhia hi. Tua ciangin Nathan in tuapa pen ‘nangmah na hi hi,’ ci-in David a kawk pah hi (2 Sam. 12:1-7). Eite zong David bangin midangte’ hihna theitei napi-in ei le ei i kithei het kei hi. Tua pen mawhna gau hang hi a, mawhna in ei le ei hong kimusak loin ama sungah i bualcip ding hong deih hi.
Ahi zongin i mawhnate hong maisak ahi Jesuh Khrih sungah i om takciangin i mawhna neihna, bangmah i hihlohnate Jesuh in a Kha Siangtho tawh hong phawksak semsem hi. Amah le amah thukham zuizo a kisa le pil a kisa mahmah Saul pen Jesuh in Damaskas paina lampi ah a khelvat ciangin amah le amah bangmah hi kisa nawn lo, sawltakte lakpan zong neu a kisa pen mi khat bangin Paul a kingaihsut dan ahi hi. Hih bangin Paul amah le amah a kimuh theihna pen Jesuh’ hehpihna hang ahi hi. Paul amah le amah a siangin a kimuhtel ciang bekin Pasian’ na tangzai takin a semzo ahi hi (1 Kor. 15:10; Fil. 3: 4-8).
Pasian in eite hong theitel mahmah hi. Bang hang hiam cih leh amah pen eite hong bawl pa ahih man hi. Late gelh pa in: Bang hang hiam cih leh ka pumpi na khempeuh na hong piangsak a, ka nu’ gil sungah keimah nong khuituah hi (139:13), ci-in teci a pang hi. Topa aw, nangmah in kei na hong entel a, hong thei khin hi. Nangmah in ka heksukna, ka hektohnate na thei hi. Nangmah in ka ngaihsutnate gamlapi pek panin na thei hi. Nangmah in ka sep laitak ahi a, ka khawl laitak ahi zongin na hong mu a, ka gamtatna khempeuh a vekpi-in na thei hi. Topa aw, kam khat bek nangawn ka paukhiat ma-in nangmah in ka gen ding teng a vekpi-in na thei khin hi (Late 139:1-4). I hihna khempeuh Pasian in hong thei sitset ahih bangin eite zong i hihna i kitheih ding kisam hi.
Ei le ei kitheihtheihna dingin lampi in Late gelh pa bangin, ‘na ngaihsut tham dingin mihing bang hi lel a, na phawk tham dingin mihing’ta bang hi lel ahi hiam? (8:4; 144:3),’ cih dotna tawh kipatkhiat ding kisam hi. Tua hi leh Pasian in i hihna hong theitelsak ding hi. Jesuh sungah i om takciang in ei le ei mawhnei mi ihihna, kilawm lo pipi-in kilawmsakna a ngahmi ihihna, kiphawk semsem theita hi hang. Ei le ei i kimuh theih semsem ciangin Pasian’ hoihna i mu thei semsem a, ama’ na zong i sem ngam i semzo semsem hi. Jesuh Khrih pen ei le ei i kitheih semsemna, i kimuh semsemna dingin i ki-etna ahi hi.
Thawhkikna ngah ta: Eden huan sunga thupiang (Pian. 3:19) hangin mihing pen a si thei dinmun-ah hong om hi. Kuamah sihna pan a suakta zo omlo hi (Late. 89:48). Thuciam lui hun lai pek-in zong sih khit nung thu (what will happen beyond death) pen kilunglut mahmah khin a, ahi zongin a lungkimhuai zah-in lametna om nai lo hi. Thuciam Lui leh Thuciam Thak hun kikal sungin zong Sadducees te-in sihna pan thawhkikna na nial uh hi. Ahi zongin hi hun lai pek-in aisanna (necromancy- a sisa leh a vanglian kha-te tungah thudotna) na om khin a, hih in mihing kha-te si thei lo ahihna hong lak hi. A langkhat-ah aisanna pen Thuciam Lui in mawhsiat hi (Siampi.19:26; Thuhilhkik. 18:10; 1Sam. 15:23, 28:3). Bangbang ahi zongin Thuciam Lui sungah sih khit nungah nuntakna (life after death) lametna na om veve hi.
Misi khempeuh pen Sheol kicihna mun-ah kikhol hi kici hi. Tua Sheol pen kiciah kik theih nawn lohna mun (2 Sam. 12: 23), kuama kiphawkkhak lohna mun (Thuhilhna 9:5) hi ci-in LST pawl khat-ah a kimuh hangin pawl khat in tua thu a nialna zong na om hi. Sih khit nungah kitheihna leh nuntakna om lai hi ci uh hi. Sheol pen Pasian tawh kikhenna mun zong kici hi (Late. 115: 17). Ahi zongin Isaiah 24- 27 sungah, “Misi khempeuh nungta kik dinga, amau luangte zong tho kik ding uh hi…” cih leh Daniel 12:2 sungah zong “A sisa mi tampite in nuntakna a ngahkik ding uh hi. Pawlkhatte nungta tawntung ding uh a, pawlkhatte in a tawntung zumna le minsiatna a ngah ding uh hi” ci-in sihkhit nungah lametna leh nuntakna omzia kimu thei hi.
Sheol pen sihna tawh kisai in kammal nunung pen hi lo hi. Banghang hiam cih leh amah sangin a vanglian zaw ahi Pasian na om lai-a, Sheol pen Pasian khutnuai a om hi lel hi. Tua ahih manin Pasian in sihna kamsung panin a hutnop-te honkhia thei hi. Sihna nungah Pasian om lai hi. Sihna nungah Pasian in a simite nuntakna pia thei a, samsiatna zong pia thei hi. Banghang hiam cih leh Pasian pen mihing nuntakna bulpi ahih bangin sihna tawh kisai in zong ama deihna bangin a piang ding ahi hi (H. H. Rowley, The Faith of Israel. London, Guildford: Billing and Sons Ltd., 1961).
Sihna a Lauhuai ziate Job thubu 18:5-21 sungah Shuah gammi Bildad in sihnazia (migilote’ sihdan) namli a genna en ding hi hang.
Meivak kisumit bang (18:5-6): Khuamial pen sihna tawh a kibat bangin khuavak pen nuntakna tawh kibang hi. Pasian in hong nungta sak mah bangin Pasian bekmah in nuntakna meivak hong pia thei hi. Ama hangin eite piangin, hingin i gamtang ahi hi (Sawl. 17:25,28). Hih mun-ah i muhtheih in nuntakna pen buk sunga kivaak meibawm tawh kibang hi. Meibawm sunga meitui a bei ciang ahi kei leh ama thu in a mitvat ciangin buksung khempeuh zingin mial cip hi (Pau. 13:9; 24:20). Meibawm sunga meivak pen a taan sungteng in a manphat hangin a mit nadingin a khauh huihpi kisam lo hi. Kumpi David in “Ka sih na ding kei leh sihna kikal-ah khe kalkhat bek-in sam hi” (1 Sam. 20:3) ci-in na tau ngei hi. Topa in mihing lungsim meivak bangin zang-a a ut peuh ciangin mitsak thei hi (Pau. 20:27).
Thang-awk Khualzin mi bang (18:7-10): Mihing in a suahtak na dingin mun tuamtuam ah a tai hangin sihna thang (a net, a snare, a trap) tawh kipelh thei lo a, mun khat peuhpeuh pan-in sihna tawh kituak veve ding hi. Mihingte’ sihna dingzia in ganhingte thang kisiah tawh kibang hi. Khualzin ding mipa in a khualzit zia ding gelkholh sa-in bangzah in a neih hangin a kisiah thang pan suakta thei tuanlo hi. Suahtak nading kitom semsem leh kinak awk semsem hi (18:7).
Sihna Kumpipa’ mai-ah a kitunpih mi bang (18:11-15): Sihna pen a lauhuai kumpipa hi-a, koikoi-ah i om zongin hongman thei pa ahi hi (18:14). A zenzen in ama thang sungpan i taikhia zo zongin sihna in ama sawltakte sawl in hongdelhsak veve ding hi. Sihna in mihingte’ thahatnate themthem-in hong nene-a, mihingte’ puk ding hun ngak niloh in om hi (18:11-12). Ama mai-ah i tuk hun ciangin sihna in hong netum ding hi.
A kibot khia Singkung bang (18:16-21): Khat veivei sihna pen video bang hi lo-in mi hoihlote tha khat thu-in a kimatvat tawh kibang hi. Sihna pen singkung bangin damdam-in sisuak thei hi. A zungte a keu ciangin a hiangte hongvul ciangin tua a hiangte kisattan mang hi. Tua bek tham lo-in a singkung buppi zong kiphukkhia hi. Mihing nuntakna zong singkung mah bang hi-a, thakhat thu-in hong kiphuk thei, hong kisattan thei, a zung pan hong kibot khiavat thei hi (Warren W. Wiersbe, Be Patient. England, Colorado Springs: Chariot Victor Publishing, 1991).
Max Lucado in sihna pen guta buluh tawh tawh kibang hi ci hi. Kigin loh kal leh kitheih loh kal-in hong paivat thei a, phal loh pipi in zong nuntakna teng lakhia mang thei hi. Hong guksak mang hi. Kuamah’ khamzawh leh khakzawh zong hi lo hi. Tua bang hun i tuak ciangin kikap ciat, kidah ciat hi. Kahna cih pen a site mangpha khakna ahi hi. Jesuh Khrih zong mipi lakah kap hi. Kumpi David zong kap hi. Itna leh pammaih sakna tawh mangpha khakna hi-a, mawhna thaman in sihna hi cih thuman thutak kuama pelh theihlohna kipsakna zong ahi hi (Doctor Phay Myat Win, The Songs and Flowers of the Wilderness).
Tua sihna hong tun ding hun kuamah in thei khollo ahih manin a tawntungin kigingsa in om den kul hi. Tua bang kigingna ah a thupipen in Jesuh Khrih um-in muan ding ahi hi (Jn. 5:24). Khristian-te a dingin sihna cih pen vantunggam a om Pa Pasian kiangah ciahna (Jn. 14:1- 6), leitungah ihmu in vantungah khanlawhna (Sawl. 7: 60; Phil. 1:21- 23), daitak in tawlngakna (Mang. 14:13), leh a nopci khuavak ah lutna (Pau. 4:18) ahi hi. Tua ahih manin sihna cih pen Khristiante adingin lauhuai lo hi. Khristiate adingin sihna cih pen leitung nuntakna beina leh vantung nuntak kipatna ahi hi. Sihna nung-ah ei a dingin lametna lianpi om a, tua in i biak Pasian tawh a tawntung in maankhop ding ahi hi. Tua ahih manin Paul tangko bangin; Sihna aw, na gualzawhna koi-ah om a, midangte na suksiat zawh nading na thahatna koi-ah omta ahi hiam? (1 Kor. 15:55) i ci ta ding hi.
Jesuh Khrih pen a sisa mite a thokiksak pa, a hingkiksak pa hi. Ama genna ah: Keimah in a sisa mite thosakin a hingsak thei pa ka hi hi. Kei hong um mi peuhmah a sih hangin nungta ding hi (Jn. 11:25), a ci hi. Tua bek tham loin Jesuh in amah tawh a si khawm ding mi gilopa tungah; Tuni-in Paradais-ah kei tawh na omkhawm ding hi, a ci hi (Lk. 23:43). Jesuh a um khempeuh a sih phet in amah tawh om khawm ding cih kamciamna kip ahi hi. Jesuh ii mawhna hangin si a, ni thum khit ciangin sihna pan gualzawhna tawh thokik hi. Amah a um khempeuhte zong amah bang hi ding hi, ci-in Lai Siangtho in hong hilh hi (Jn. 11:25; Rom. 6:5). Tu-in Khrih hangin sihna tawh kisai i patau nawn het kei a, bang hun bang hun in i si zongin Khrih i vangliatna tawh thokik hamtang ding cih i theihman ahi hi.
Hih bang hamphatna leitung mite kiangpan leh leitung nate tungpan kingah thei lo hi. Hong it Jesuh Khrih kiangpan bek mah-ah a kingah thei thuphate ahi hi. Eite in i nuntakna ah hih Khrih’ thuphate kisam den hihang. Jesuh Khrih’ thupha loin i nuntakna piangthei ngiat lo hi. I nuntakna kikalsuan thei lo hi. I nuntakna picing thei lo, phungcing thei lo hi. Tua ahih manin Jesuh’ kiangah zuat ding pen a kisam khempeuhte lak-ah a kisam pen thu ahi hi. Nisim in i puakden ahi lungsim vangikte, pumpi taksa gimna vangikte, ngaihsutna vangikte, lungkhamna vangikte, nuntakna vangikte, mawhna vangikte Jesuh’ singlamteh phung-ah paipih khia ni. Hih i vangikte hong dawn nuamin Jesuh in hong ngak niloh hi.
Amah bang honpa i neih, i ngah, i biakkhak hampha mahmah hi hang. Amah bang Pasian om nawn lo hi. Tu-in i nuntakna ah lungmuanna lianpi i ngah ta hi. Lametna kip i nei zo ta hi. Hih leitungah Khrih hangin suakta takin i nungta ngam ta a, lungnuam tak in zong i si ngam ta hi. Hihte pen Jesuh Khrih hong hehpihna thupha ahi hi. Jesuh sungah na khempeuh kicing hi. A lunggulh khempeuh in ama kiangah pai ding bek kisam hi. Na pukna pan khuadak in Jesuh Khrih ento in. Tua hi leh amah in a thahat khutte tawh hong phong dinga lungsim, pumpi leh kha tawldamna hong pia ding hi.
Tu-in i dinmun i thei sitset ta hi. Jesuh Khrih leitungah a hong paina a hang zong i telta hi. Ama hong sepsak nate zong i teelsiang ta hi. Ei lam panin i sep dingte zong i thei ta hi. Banghang in ei lung himawh in om den lai ding ihi hiam? Tu mahmah in Jesuh’ khephung ah zuan ding hihang. Tua hi leh Topa in maitai kipak tak-in hong dawn ding ahihna i thei hi.
Jesuh Khrih in a hong piak vangliatna tawh cihmawhna leh cihtheihna, hauhna le zawnna, vahna le kialna khempeuh nawk zawh nading thahatna nei khin uh hi, ci-in Lai Siangtho in hong genkhinzo ahih manin eite in banghangin hihte khempeuh nawk zo lo ding ihi hiam? (Fil. 4:4).
Topa Pasian in ama hauhna tawh kizui Khrih Jesuh hangin note’ kitangsapnate khempeuh hong pia ding hi, ci khin ahih manin eite in bang hangin zawngkhal lai ding ihi hiam? (Fil. 4:19).
Topa pen ka thahatna, ka suangpi, hong honkhia pa hi, ci-in Lai Siangtho in hong gen khin ahih manin eite in bang hangin thaneem lai ding ihi hiam? (Late 18:1).
Leitung mite a panpih dawimangpa sangin eite hong ompih Pasian vanglianzaw ahih manin bang hangin nuntakna Satan uk sak lai ding ihi hiam? (1 Jn. 4:4).
Jesuh Khrih pen eite’ pilna, Pasian tawh kipawl theihna, Pasian’ mi siangtho suakin hotkhiatna i ngah theihna ahih manin eite in bang hangin mihai suak lai ding ihi hiam? (1 Kor. 1:30).
Jesuh Khrih tawh kipawl in a nungta mite pen mawhna thukhenna tawh kipelh khinta uh hi ci-in Lai Siangtho in hong gen ahih manin eite in bang hangin mawhna thukhenna thuak lai ding ihi hiam? (Rom. 8:1).
Eite hong kem tawntung Topa kiangah i lungkhamnate khempeuh ama kiangah tunpih khin ihih manin bang hangin eite in lungkham lai ding ihi hiam? (1 Pet. 5:7).
Jesuh Khrih in thukham zuih lahna hangin samsiatna panin eite a hongtan khinzo ahih manin eite in bang hangin samsiatna a ngah mite le thukham’ silate hi lai ding ihi hiam? (Gal. 3:13-14).
Jesuh Khrih in hun bei dongin eite a hong ompih tawntung ding hong kamciam khin ahih manin eite in bang hangin tagah bangin kitamasak lai ding ihi hiam? (Matt. 28:20, Heb. 13:5)
Jesuh Khrih in leitungnate zo khinta ahih manin bang hangin eite in leitung gimna i thuak ding patau in lung himawh lai ding ihi ihiam? (Jn. 10:33).[183]
Jesuh Khrih in na hih zawh lohte ken hih thei ing, hong ci khin ahih manin banghang in eite in nasep khat peuhpeuh ah semzo kei ning cici lai ding ihiam? (Lk. 18:27).
Jesuh Khrih in tawldamna hong pia ning, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in i gim i tawlnate tungah tautau in om lai ding ihiam? (Matt. 11:28-30).
Jesuh Khrih in ke’n nang hong it ing, hong ci khin ahih manin bang hangin kuamah in kei hong it kei, ci-in lungleng in om lai ding ihiam? (Jn. 3:16).
Jesuh Khrih in ka hehpihna nang adingin kicing hi, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in ei leh ei kihawmthawh den in om ding ihiam? (2 Kor. 12:9).
Jesuh Khrih in lampi maan hong lak ning, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in nuntakna lampi haksa lua, nuntaknazia ding theizo nawn keng cici lai ding ihiam? (Pau. 3:5-6).
Jesuh Khrih in na khempeuh hih theih teh, hong ci ahih manin bang hangin eite in bangmah hihzo keng ci-in ei le ei kineuseek den ding ihiam? (Fil. 4:13).
Jesuh Khrih in ke’n maisak zo ing, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in mawhna a kimaisak nailote bangin om ding ihiam? (1 Jn. 1:9, Rom. 8:1).
Jesuh Khrih in launa lungsim hong pia keng, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in i lungsim sungah patau niloh, lau niloh ding ihiam? (2 Tim. 1:7).
Jesuh Khrih in na lungkhamna khempeuh hong tunpih un, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in lungkham hong dawn ding nei lo bangin om ding ihiam? (1 Pet. 5:7).
Jesuh Khrih in siamna kong pia hi, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in i sepna peuhpeuh ah siamsawm lo ding ihiam? (1 Kor. 1:30).
Jesuh Khrih in hong nusia kei ning, hong tamasak kei ning, hong ci khin ahih manin bang hangin eite in lungmuang loin, kitasam in om ding ihiam? (Heb. 13:5).[184]
Topa in i mawhna sangin ei mahmah hong deihzaw hi. I pilna leh i siamna sangin ei mahmah thupi hong sa zaw hi. I hihna khempeuh sangin ei mahmah hong itzaw hi. I thuak loh pi ding thuak in, i sep lohpi dingte i sep ciangin, Topa in ‘ka kiangah hong pai in,’ ci-in hong sam den hi. Na khempeuh phungcingna ama sungah lut-in tawldamna i ngah ding Topa in hong deihsak in hong zawn ni loh hi. Eite in banghang in nial ding ihi hiam? Topa’ itna leh hehpihnate a teelsiam lote kan-a, ahamsia mi leitungah om lo ding hi. Eite zong tua bang mi i hih khak ding kidop huai hi. Ahi zongin Topa in eite tua bang mi hong hisak lo ahih manin i lungdam hi. Topa aw, Nang bang Pasian kong biakkhak, kong neihkhak, leh kong belhkhak uh hampha kisa mahmah ung. Hallelujah!
183 Malaysia Zingsol, March, 2002.
184 GBC Laiham, Nov +Dec/2007

