Hong Naisak In (Draw Me Nearer)
(Hebrews 10:22)
Agelh~Zam Khat Kham
Fanny J. Crosby (1820-1915)
William H. Doane (1831-1915)
Hih la phuaknu Fanny Crosby a la-aw phuakpa William Howard Doane-te’ inn-a a hawhna pana hong piangkhia la ahi hi. William Doane-te’ tenna Cincinnati, Ohio ah Fanny Crosby a hawhna pana hong piangkhia la ahi hi.
William H. Doane-te’ kianga hawh ding Fanny Crosby lawp gige den hi. A gamlum lua mahmah den New York City pan suakta ding cihthu bek hisamlo a, Dr. Doane-te innkuan pen a khami mahmah, Pasian um mahmah-a, Pasian a it mahmah innkuan ahihman in Fanny Crosby in tua inn nuamsa ngiat hi.
Nitak khat, nitum kuanin Dr. Doane-te’ innmai innka ah tukhawm liiliai uh hi. Tua laitak abawlpa Pasian bek in a zeptheih nitum kuan meiite in mel tuamtuam nei-in zepzep bangin hoihlua mahmah hi. Fanny Crosby pen khakhat leh alang aphak-a kipan amit in khua amuhloh hangin a pi’ gengenna tungtawnin nitumkuan mel tuamtuam tawh kizem meiite zong amungei zel ahi hi. Ni zong damdam in tumsuk hiaihiai ta hi. Tua laitak-in Dr. Doane in tuabang hun cianga Pasian tawh i kinai theihna, nisim-a i kisapnate Pasain in hongsik hongguat dennate kuppih a, a thupipen Pasian, na khempeuh a piangsakpa eite’ Honpa hong suahna mahmah a lamdanna genin Pasian’ thu kikum uh hi. Tua banah, nisim-in Pasian lungkimsak ding bek i tup semsem ding cih thute kikumkum uh hi.
Thakhat-in, Fanny Crosby in Dr. Doane’ kiangah tua thute a gengen sungun a lungsim sungah la khat hong suak ahihman in laidal khat lapak a, agelhkhiat sak nadingin ngen hi. Gualkhat khit gualkhat, taangkhat khit taangkhat, tua khit teh a sakkik, khawl lo-in gen ngelhngelh a, agen bangbang Dr. Doane in gelhkhia ngelhngelh hi. Fanny Crosby in gospel la ngaihpi khat aphuak khin hong hiziau zel hi. A zingciangin Dr. Doane in a la-aw phuaka, a mal le a aw kituak lua mahmah hi Tuahang mah in Fanny in ama’ phuah late lakah a deihpen khat hongsuak hi.
Hih la a phuaknu Fanny Crosby pen America gam Southeast, New York ah March 24, 1820 ni-in suak hi. Kha khat leh a lang (nipi kal 6) aphak ciangin a mitna, a zatui kinuh khial ahihman in amit taw-a, akhan tawntung mit khua mulo-in om hi. A sih dongin New York City a St. John’s Methodist Episcopal Church ah pawlpi mi citak mahmah khat-in omden hi. A neutunga kipanin a pi in thu le la kici khempeuh ah pantah hi. New York School for the Blind kici mit khua mu lote’ sangah pilna sin hi. 1847 kum pan 1858 kum dong tua sang mah ah sangsia sem hi. 1958 kumin tua sanga mite’ zahtaak mahmah music sia Alexander Van Alstyne tawh kiteng uh hi.
A neu tunga kipan in laphuah lam a kivak hi a, ahi zongin leitung la pian vive hizaw hi. Church music lam-a minthang mahmah William B. Bradbury’ thuzawhna tungtawnin kum 40 a phaka kipan gospel lamal bek phuaka, ama’ genna ah “tua gam sunga a lungnuampen mi” hong suak hi. Fanny Crosby in la aphuah ciangin khukdin-in thungen-a Pasian’ makaihna zong masa lo peuhmah-in phuak ngeilo hi. A Laisiangtho sungah American lan (flag) khat tepliklek dense hi. Ama’ hun-a gospel laphuak minthang mahmah Ira D. Sankey, William H. Doane, John R. Sweney, George C. Stebbins, George F. Root, William J. Kirkpatrick, leh adang tuamtuamte tawh kithuah-in la tampi phuak hi. A khan sunga a laphuah pongpong 8,000 val hi, ci-in kiciamteh hi. February 12, 1915 ni, ama’ kum 95 a phak laitakin i Topa’ kiang hong zuatsan hi.
Fanny Crosby’ phuah late lakah hih la “Hong Naisak In” (Draw Me Nearer) banah, “Lungmuanna Thupha” (Blessed Assurance), “Amah Thei Ning” (My Savior First of All), “A Sia Ding Honkhia In” (Rescue the Perishing), “Lam Tawntung A Hong Paipih Hi” (All the Way My Savior Leads Me), “Pasian Min Pha Ta Hen” (To God Be the Glory) cih la ngaihte kihel hi.
Hih la-aw phuakpa William H. Doane pen America gam Preston, Connecticut ah February 3, 1832 ni-in suak hi. Mihau mahmah khat hi a, factory president khat ahi hi. Music a uk hangin nasep-a neibel hilo hi. Tua hunlai-a gospel musician minthang mahmah khat hi veve hi. A la-aw a phuah gospel la dawng 2,000 val hi. Tuate lakah “A Sia Ding Honkhia In” (Rescue the Perishing), “Hong Paisan Ke’n Migi Topa”(Pass Me Not Gentle Savior), “Nang A Hi’ng, Topa”(Draw Me Nearer), “Singlamteh Kiang”(Near the Cross), “Pasian’ Min Pha Ta Hen”(To God Be the Glory), “Zeisu Min Manpha Na La In” (Take the Name of Jesus) cihte kihel a, a tamzaw-in Fanny Crosby’ laphuahte a aw phuahsak denzaw hi.
Source:
Christian Hymn-te’ Tangthu (Laibu)
Agelh leh laibu bawl: Zam Khat Kham
Laibu Saal / Zomi eLibrary

