NUTE' MANPHATZIA
Agelh ~ GSPau
1. Nute' hong itzia
Nute' hong itna pen lianlua mahmah a, Pasian' hong itna zomah a lianpen hi, ci-in gen le'ng kikhial lo ding hi. Nidangin Tedim ah Nu Niiang Dam a kici mihai khat om ngei hi. Nu Dam in Zam Ngaih Thang a kici tapa khat nei hi. Mihai ahih zenzen hang, a tapa it lua mahmah a, keem khial hetlo veve mawk hi.
2. Nute' hong khualzia
Nute in tate hong khual den uh hi. Amau' ading nungta lo-in tate' adingin nungta uh hi. Hong neekngaih lua mahmah uh a, amau' kam sung a tungsa nangawn siakhia kikin a tate hong pia uh hi. Mehlim anlim i huan sun teh zong duhpipi mahin a duhlo hong kineih uh a, tate hong khiat uh hi. Tua pen tate in a duhlo takpi kisa zaw lai hi. Ei mah ngiat nu' dinmun, pa' dinmun ah i om teh kitel toto hi.
Tate in nute' mawhna kimaisak zolo thei napi, nute in tate' mawhna maisak den hi. Pilna neilo meigong nupi khat in tate 10 bang khuasuah zo napi, tate 10 in nu khat kivak zolo thei hi. Tate in nute' taangin gim kithuak ngam hetlo napi, tate' taangin nute in gimna bek tham lo-in sihna ciang dong nangawn thuak ngam uh hi.
3. Nute' thupitzia
Nute' nawitui pen Pasian in lamdang takin a bawl hi a, naungeekte' adingin gilvahna ciang bek hi lo-in, damna zatui hoihpen zong ahi hi. Nawitui sungah sikdat leh calcium dat tampi kihel ahih manin tua in naungeekte khuak hoihsakin, guh leh tang zong khauhsak hi. Tua bek tham lo-in natna tampi zong dalkhol lai hi.
A neu tung pan nu tawh a khangkhia khat in lungmuan'na khat nei zawdeuhin, nunneem hiathiat uh a, midangte tawh zong kipawl thei uh hi. Nu tawh a khanglote pen lungsim neu thapai thei-in, midangte tawh kipawl thei phalo uh a,amau guak tangtat nuam den uh hi. Tua hang mahin tagah ciatciat zong pa tawh a khangkhiate sangin nu tawh a khangkhiate in nuamsa zaw uh a, zong khuasuak zaw uh hi.
4. Nu leh tate kizopzia
Maimom (Spider) te pen a pi leh a no, khau tawh kizom uh hi. Tua ahih manin a no va su kha leng a pi, i gei ah thakhatin hong tung pah lian hi. Tua mah bangin nu leh tate in kha sungah kizopna khat nei gige uh hi. Nupi pawlkhat in, "Ka nawitang na keei veh aw, ka tate khatpeuh a cina om hi-in teh," ci thei uh hi. Tua bang hun ciangin a tate khatpeuh a ci na na thei takpi hi.
J.H.Cope' bawl Zolai simbu sungah "Ka pa ka it hangin ka nu ka it zaw hi," cih khat kigelh hi. Tate in pate sangin nute kimaingap zaw, kingai zaw takpi hi. Tate in i khepi i suih khak ciang leh natna khatpeuh i thuak hun teh, "Nu aw, na mah si" kici a, "Pa aw, na mah si" kici ngeilo hi. Tate nitak vak hong ciah hak uh teh nute ihmu theilo uh a, amau' hong tun' mateng lupna tung pan hak gega sa-in ngak niloh uh hi.
Nute' thungetna in muibun a, Topa in dawng hi. Nute in hong sihsan khin phial zongin amau' hong thungetsaknate nungta veve hi. Keimah ngiat zong hih dinmun ciang ka tun' theihna pen ka nu' hong thungetsakna hang ahi hi. Ka nu in a dam lai-in Teizang pau tawh thu hong ngetsak den pen tu dong mah ka bilkha-ah ka za ciaiciai lai hi.
5. I nu thupi bawl ni
Solomon kumpipa in a nu thupi bawl hi. A kumpi inn-ah a nu a hawh ciangin na dawntuah pah lian a, a mai-ah na kun hi. Amah ngiat in a nu' ading tutna laksak a, ama' taklam ah tusak hi. Tua khit ciangin a nu kiangah, "Nu aw, nong gennop a om leh hong gen in. Nong gen peuhpeuh kong nial kei ding hi," ci hi (1Kum.2:19-20).
Siapa khat in, "Mi a daupai dingte in a nu leh a pa thupi bawl uh hi," ci se a, pilvai mahmah hi. Zomi sungah a pian'na a nu leh pa in laikawi khat zong thei ta kei leh zahtak veve-in, a thupi bawl veve unaute khuasuak uh a, mipil mithupi vive suak gai phial uh hi.
6. I nu pahtawi ni
Na pian'na na nu lungdamsak in(Pau.23:25).
Mikangte in nute a pahtawina-un i pianpih kampau pen "Nu' pau" (Mother tongue) ci-in, i piankhiatna gam leh lei zong "Nu' gam" (Mother land) na ci uh a, i khan'khiatna pawlpi zong "Nu' pawlpi" (Mother Church) na ci se uh hi. Ei zong i nu pahtawi ciat ni.
Leitung ah mipil tampite in a nute uh na pahtawi ciat uh hi. Winston Churchil in,"Ka sia thupi pen in ka nu ahi hi," ci hi. Abraham Lincoln in, "Hih dinmun ciang ka tun'theihna pen ka nu' hong pattahna hang hi," ci hi. D.L Moody in,"Nu khempeuh kei' nu dan vive hileh leitung ah thong cih bang kisam lo ding hi," ci hi. E'n zong i nu pahtawi ciat ni.
7. I nu khasiasak kei ni
Na nu a teek ciangin simmawh bawl kei in (Pau.23:22).
Nero kumpipa in a nuteek sangin a uite it zaw hi. A uite anlim nono pia napi, a nuteek gina takin an pialo a, that lai hi. Tua ahih manin sihsia-in si hi. Tuni dong mah ui' min dingin Nero kiphuakphuak lai hi.
Nupa khat in sabuai tungah buhsih leh sameh ne uh a, a nuteek uh pen sual tungah vaimin khing vive nesak uh hi. A zawhngeu' ading keelnawi leh ngakeu leisak den uh a, a nuteek uh pia ngeilo uh hi. A nuteek un, "I zawhngeu suak thei leng ut mah si'ng," ci ngeungau zen hi. Tuate nupa a dau uh pai hetlo a, genthei mahmah pah sam uh hi.
Laibu Saal / Zomi eLibrary

