Etlawm Mualkuam Unokpak (The Lily of the Valley) : Christian Hymn-te’ Tangthu

Date:

 

Etlawm Mualkuam Unokpak​​ (The Lily of the Valley)

 

(Solomon’ La 2:1)

 

Agelh ~ Zam Khat Kham

 

Charles W. Fry​​ (1837-1882)

 

Arranged by William S. Hays​​ (1837-1907)

 

Arranged from J. R. Murray​​ (1861)

 

            Hih a saknuam mahmah la a kiphuahna tangthu sulzuih lehang lunglut huai mahmah hi. America gama kiphuak​​ “minstrel”​​ la khat hong paipai-in England gam hong tun ciangin akideih mahmah la khat hongsuak hi. A kisak ciangin kidom letlet-a, Salvation Army sunga musician khat in Goslpel lamal phuaka tua minstrel la-aw tawh a gawmkhop ciangin thakhat thu-in a kideih mahmah la khat suakpah hi. D.L. Moody leh Ira D. Sankey-te England gam a zin uh ciangin hih la kisa za uh a, deihpah uh hi. Sankey in tei pah a, America ah ciahpih-in khenkhia- a, Sunday school-a kideihpen la hong suak ziau hi.​​ “Etlawm Mualkuam Unokpak”​​ la a kiphuahna leh a kizelh zia tu-abang ahi hi.

           ​​ 

Hih lamalte a phuakpa Charles Fry pen Salvation Army sunga a tuampen mahmah​​ “The Musical Frys”​​ kicite’ tapa upapen ahi hi. England gam buppi ah zin kawikawi-in lasa kawikawi uh a, a tuampian mahmahna vuah la asak uh ciangin akikhensa ladal peuhmah en ngeilo uh hi. Shorthand​​ (khutlam tomkaih)​​ siam mahmah ciat uh a, la khatpeuh a zak uh ciangin a upenpa Charles longal in tei mengmeng uh-a, la thak khat angah hi pahpah uh hi. Charles’ nasep bel tua late’ aw solfa tawh ciapteh mengmeng ding ahi hi. Tua bangin lamal leh la-aw ciapteh mengmeng siam uh ahih manin la tampi kemcing zo uh hi.

 

            1882 kumin Brother Charles si a, a nusiat nate’ lakah lamal pawlkhat a kigelhna laidal khat zong kihel hi. Tua lamalte’ nuai, a ladal taw ah solfa-in la-aw na ciamteh hi. Tua la kua’ phuah hi a, koi pana a ngah hiam cih bangmah gen lo hi. Tua ladalte Salvation Army ah kipia a, 1885 kum bul lamin kikhenkhia hi. Salvation Army sungah kideih pah-a, ahi zongin Moody leh Sankey-te England gam a zin uh ciangin mipi’ tungah kizel pan hi. Tua ladal Sankey a kipiak ciangin Sankey in mipite sinsaka tua tungtawnin mipite’ deih la khat hongsuak hi. A sawt lo-in tua cialpi sungah a kiteel munpen la hong suaka, minthang mahmah hi.

 

            America ah Sankey a ciahkik ciangin America gamah zong Moody leh Sankey-te’ cialpite ah a kideihpen la khat suak leuleu hi.  Sankey in 1887 kuma a khet Gospel Hymns No. 5 sungah hel-a, lamal phuak Charles Fry hi ci-in suaksaka, ahi zongin a la-aw bel kua’ phuah hiam cih kithei lo hi, ci-in gelh hi. America gamah a laan keii khitciangin hih la a aw kua’ phuah hiam cih kitheikhia pan hi. A tamzawte’ ngaihsut bangin English folk song la-aw hi lo-in 1871 kuma William S. Hays in Louisville, Kentucky-a a phuah a hihna kimukhia hi. Hays in a phuah cil lai-in​​ “The Little Ole Log Cabin Down the Lane”​​ kici la tawh kisakhawm dinga a phuah la-aw ahi hi. Tua hun lai-a laang mahmah minstrel la-aw namte ahi hi.  Bangbang ahi zongin tua la-aw England gam va tung hi.

 

            Charles Fry in tampi sim mah khel-a, Pasian phatna la suaksak hi. Leitung bup mun tuamtuamah a kideihpen la khat-in om den hi.

 

Source:

Christian Hymn-te’ Tangthu​​ (Laibu)

Agelh leh laibu bawl: Zam Khat Kham

 

Laibu Saal / Zomi eLibrary

www.zomielibrary.com

cinpuzomi@gmail.com

 

 

 

Share post:

spot_imgspot_img

Popular

More like this
Related